Borang F Pusaka Kecil: Fungsi, Kandungan dan Tindakan

Borang F pusaka kecil ialah Surat Kuasa Mentadbir yang dikeluarkan apabila seorang atau beberapa orang dilantik untuk mentadbir harta pusaka si mati. Dokumen ini bukan borang permohonan kosong yang perlu waris muat turun dan isi sendiri.

Ramai waris menerima Borang F selepas perbicaraan, tetapi masih tidak pasti apa yang telah diputuskan. Ada yang menyangka nama pentadbir pada dokumen itu bermaksud semua harta sudah menjadi miliknya. Sebahagian pula terus membawa helaian pertama ke bank atau Pejabat Tanah tanpa menyemak jadual harta, batas kuasa dan butiran yang tercatat.

Kesilapan membaca dokumen boleh menyebabkan permohonan di agensi ditolak, arahan yang salah diberikan kepada waris atau harta terus tidak diselesaikan.

Jawapan ringkas: Borang F melantik pentadbir untuk menguruskan pusaka dalam ruang kuasa yang dinyatakan. Ia berbeza daripada Perintah Pembahagian Borang E atau Borang T. Nama pentadbir bukan bukti bahawa pentadbir menjadi pemilik mutlak semua harta si mati.

Penerangan ini merujuk kepada urusan pusaka kecil di Semenanjung Malaysia. Bagi setiap kes, utamakan kandungan dokumen sebenar yang dikeluarkan, arahan Pejabat Pembahagian Pusaka dan keperluan agensi yang memegang atau mendaftarkan harta.

Untuk melihat keseluruhan perjalanan daripada permohonan hingga pelaksanaan keputusan, baca panduan lengkap pusaka kecil di Malaysia.

Apa Itu Borang F Pusaka Kecil?

Borang F ialah dokumen Surat Kuasa Mentadbir yang berkaitan dengan pelantikan pentadbir di bawah Akta Harta Pusaka Kecil (Pembahagian) 1955.

Dalam bahasa mudah, pegawai yang membicarakan kes memberi kuasa kepada individu yang dinamakan untuk mengendalikan pusaka mengikut kandungan surat kuasa dan arahan yang dibuat. Pentadbir tidak boleh menganggap kuasa itu tanpa batas.

Panduan rasmi JKPTG membezakan:

• Borang F sebagai Surat Kuasa Mentadbir; dan
• Borang E serta Borang T sebagai Perintah Pembahagian.

Sesuatu kes boleh menghasilkan Borang F sahaja atau Borang F bersama dokumen perintah lain, bergantung pada keputusan yang dibuat. Oleh itu, jangan menilai kedudukan kes hanya dengan melihat satu helaian.

Adakah Borang F Perlu Dimuat Turun dan Diisi?

Tidak. Carian seperti “Borang F pusaka kecil PDF” atau “contoh Borang F pusaka kecil” boleh menimbulkan tanggapan bahawa waris perlu mendapatkan borang kosong.

Borang F bukan seperti Borang A untuk permohonan baharu atau Borang P untuk permohonan berikutnya. Ia dikeluarkan selepas keputusan dibuat dan pentadbir dilantik.

Contoh kosong atau salinan internet hanya membantu pembaca melihat susunan umum dokumen. Contoh tersebut tidak memberikan kuasa kepada sesiapa. Kuasa pentadbir datang daripada Borang F sebenar yang dikeluarkan bagi fail pusaka si mati.

Beza Borang F, Borang E dan Borang T

Dokumen	Fungsi utama	Perkara penting
Borang F	Surat Kuasa Mentadbir	Melantik pentadbir dan menerangkan kuasa atau aku janji pentadbir
Borang E	Perintah Pembahagian	Digunakan bagi keputusan pembahagian dalam permohonan awal, tertakluk pada keputusan kes
Borang T	Perintah bagi permohonan berikutnya	Berkaitan keputusan lanjut selepas permohonan awal, bergantung pada perkara yang dimohon

Perbezaan ini penting kerana “melantik pentadbir” tidak semestinya sama dengan “membahagikan terus setiap harta kepada waris”.

Untuk memahami fungsi dokumen lain yang mungkin dikeluarkan bersama atau selepasnya, baca panduan Borang E, T dan HH pusaka kecil.

Jika Borang F diterima bersama Borang E atau Borang T, baca semua dokumen sebagai satu set. Jangan ambil satu ayat daripada Borang F lalu mengabaikan jadual atau perintah yang dilampirkan.

Mengapa Pentadbir Dilantik?

Pelantikan pentadbir dibuat apabila pusaka memerlukan seseorang yang sah untuk mengambil tindakan bagi pihak harta si mati.

Antara keadaan yang diterangkan dalam rujukan Bank Ilmu ialah:

• waris belum mencapai persetujuan tentang cara pembahagian;
• terdapat waris bawah umur atau pihak yang tidak berkeupayaan;
• ada waris yang hilang atau tidak dapat dikesan;
• harta belum sesuai dibahagikan terus;
• pihak tertentu perlu memegang atau mengurus harta sementara; atau
• keadaan pusaka memerlukan pengurusan sebelum pembahagian akhir dapat dilaksanakan.

Senarai ini bukan keputusan automatik untuk semua kes. Pegawai akan menilai fakta, dokumen, undang-undang dan kepentingan pihak yang terlibat.

Pelantikan juga tidak bermakna pentadbir lebih berhak daripada waris lain. Pentadbir menerima tugas dan tanggungjawab, bukan lesen untuk menggunakan pusaka sesuka hati.

Siapa Yang Dinamakan Dalam Borang F?

Format Borang F yang dirujuk mengandungi beberapa nama atau identiti yang perlu dibezakan.

1. Nama si mati

Bahagian ini mengenal pasti pusaka siapa yang sedang ditadbir. Semak ejaan nama, nombor pengenalan jika dinyatakan dan kaitannya dengan nombor fail pusaka.

2. Pempetisyen atau pemohon

Nama pemohon menunjukkan pihak yang memulakan permohonan. Pemohon tidak semestinya orang yang akhirnya dilantik sebagai pentadbir.

3. Pentadbir

Inilah individu yang menerima kuasa mentadbir. Jika lebih daripada seorang dilantik, semak sama ada dokumen menyatakan mereka bertindak bersama atau tertakluk pada arahan tertentu.

4. Pentadbir Tanah atau pegawai yang mengeluarkan dokumen

Dokumen perlu mempunyai pengesahan, tandatangan dan meterai yang berkenaan. Institusi mungkin menolak dokumen yang tidak lengkap atau tidak dapat disahkan.

5. Waris atau penerima

Tidak semua nama waris semestinya tercetak pada muka utama Borang F. Nama dan bahagian penerima mungkin perlu dibaca bersama Perintah Pembahagian, jadual yang dilampirkan atau dokumen lain dalam set keputusan.

Inilah sebab nama pentadbir tidak boleh terus dianggap sebagai nama penerima tunggal.

Cara Membaca Kandungan Borang F Pusaka Kecil

Baca Borang F mengikut bahagian, bukan sekadar mencari nama sendiri.

1. Tajuk, negeri, daerah dan nombor guaman pembahagian

Pastikan dokumen berkaitan dengan daerah, si mati dan fail yang betul. Nombor guaman atau nombor kes penting apabila berurusan semula dengan Pejabat Pembahagian Pusaka.

2. Butiran pusaka dan pempetisyen

Semak nama si mati serta pemohon. Kesilapan ejaan, nombor pengenalan atau nama yang tidak sepadan dengan dokumen harta perlu dibangkitkan sebelum surat kuasa digunakan.

3. Nama pentadbir dan tarikh pelantikan

Kenal pasti siapa yang benar-benar dilantik. Jangan bergantung pada apa yang dipersetujui secara lisan semasa keluarga berbincang.

4. Aku janji pentadbir

Dalam format Borang F yang terdapat dalam Bank Ilmu, pentadbir membuat aku janji berkaitan pentadbiran pusaka, termasuk penyediaan inventori dan akaun dalam tempoh yang dinyatakan atau tempoh lanjutan yang dibenarkan.

Baca tempoh dan arahan pada dokumen yang anda terima. Jangan menganggap salinan contoh lama mempunyai syarat yang sama sepenuhnya dengan surat kuasa sebenar anda.

5. Batas kuasa

Format tersebut turut menyatakan bahawa pemberian kuasa tertakluk pada batas tertentu, termasuk tujuan mengumpulkan dan memelihara harta serta membayar hutang yang sah.

Bahagian ini sangat penting. Pentadbir perlu bertanya:

• Adakah dokumen membenarkan pembahagian terus?
• Bolehkah harta dijual berdasarkan kuasa yang dinyatakan?
• Perlukah perintah lain diperoleh?
• Wujudkah arahan khusus bagi tanah, wang atau aset tertentu?

Jika penjualan belum dibenarkan secara jelas, jangan menandatangani jual beli hanya kerana nama anda tercatat sebagai pentadbir. Rujuk cara memohon kebenaran menjual harta pusaka kecil apabila keadaan memerlukan perintah berasingan.

6. Jadual harta, nilai kasar, liabiliti dan nilai bersih

Borang F boleh disertakan jadual harta si mati. Semak sama ada semua aset yang hendak diuruskan benar-benar disenaraikan dan butirannya sepadan dengan dokumen pemilikan.

Periksa perkara seperti:

• nombor hak milik atau nombor lot;
• bahagian pemilikan si mati;
• nama bank atau institusi;
• jenis akaun atau pelaburan;
• kenderaan atau aset lain;
• nilai kasar;
• liabiliti; dan
• nilai bersih.

Jangan mengandaikan sesuatu harta termasuk dalam kuasa hanya kerana keluarga tahu harta itu milik si mati. Jika aset tidak berada dalam permohonan atau perintah terdahulu, semakan lanjut mungkin diperlukan.

7. Tandatangan, meterai dan sijil pembayaran

Pastikan salinan yang diterima lengkap. Jangan memotong bahagian meterai, tarikh atau halaman jadual ketika mengimbas dokumen.

Apakah Kuasa Yang Diberikan Kepada Pentadbir?

Secara asas, Borang F memberi kuasa sah kepada pentadbir untuk mengambil tindakan pentadbiran terhadap pusaka dalam skop yang dinyatakan.

Tugas lazim pentadbir merangkumi:

• mengenal pasti dan mengumpulkan harta;
• menjaga harta daripada hilang atau susut;
• berurusan dengan Pejabat Tanah, bank atau institusi;
• menyemak hutang dan tanggungan;
• menyimpan rekod penerimaan serta pembayaran;
• mengikuti arahan dalam surat kuasa atau perintah; dan
• menyerahkan atau membahagikan harta apabila dibenarkan.

Namun, Borang F tidak secara automatik menjadikan pentadbir:

• pemilik mutlak semua harta;
• satu-satunya waris yang berhak;
• bebas menjual mana-mana aset;
• bebas menggunakan wang pusaka untuk dirinya; atau
• berkuasa mengubah bahagian waris tanpa keputusan yang sah.

Pentadbir memegang amanah untuk pusaka dan pihak yang berhak. Kuasa perlu digunakan bagi melaksanakan tugas, bukan mengambil kesempatan.

Mahukan Urusan Pusaka Kecil Lebih Tersusun?

Borang F hanyalah satu dokumen dalam keseluruhan proses. Untuk memahami permohonan, dokumen, perbicaraan dan tindakan selepas perintah secara berurutan, rujuk Panduan Lengkap Pusaka Kecil Online.

Checklist Sebelum Menggunakan Borang F

Sebelum pergi ke Pejabat Tanah, bank atau institusi, semak perkara berikut:

• Nama si mati betul.
• Nombor fail atau guaman pembahagian betul.
• Nama pentadbir dan nombor pengenalan sepadan.
• Semua halaman diterima.
• Jadual harta dilampirkan.
• Butiran hak milik, akaun atau aset tepat.
• Bahagian pemilikan si mati tidak tersilap.
• Tandatangan dan meterai lengkap.
• Tiada halaman kabur atau terpotong.
• Dokumen lain seperti Borang E atau Borang T disemak bersama.
• Batas kuasa pentadbir difahami.
• Satu set salinan penuh disimpan.

Jika ada kesilapan, jangan serahkan dahulu kepada agensi. Panduan JKPTG meminta penerima menghubungi Unit Pembahagian Pusaka yang mengeluarkan surat kuasa atau perintah sebelum dokumen digunakan.

Tindakan Di Pejabat Tanah Selepas Borang F Diterima

Bagi harta tak alih yang sudah mempunyai hak milik, panduan rasmi JKPTG membezakan tempat pendaftaran mengikut jenis hak milik:

• HS(D), GRN atau PN: kemukakan Surat Kuasa Mentadbir atau Perintah Pembahagian bersama hak milik asal dan resit cukai tanah semasa kepada Bahagian Pendaftaran Pejabat Tanah dan Galian Negeri.
• HSM, GM atau PM: kemukakan dokumen kepada Bahagian Pendaftaran Pejabat Tanah Daerah yang berkenaan.

Semak dahulu pejabat yang mengendalikan hak milik tersebut. Keperluan salinan, borang perserahan, fi, pengenalan diri dan dokumen sokongan boleh berbeza mengikut transaksi dan negeri.

Jika hak milik belum dikeluarkan

Waris atau pentadbir mungkin perlu berurusan dengan agensi pembangunan tanah seperti FELDA, FELCRA, RISDA atau agensi negeri yang berkenaan.

Jika nama si mati belum didaftarkan sebagai pemilik

Hubungi pemaju atau pihak yang mengendalikan perjanjian pembelian. Borang F tidak menggantikan semua dokumen transaksi yang belum disempurnakan.

Jika geran masih dalam simpanan bank

Berurusan dengan pemegang gadaian. Jangan meminta salinan atau pelepasan tanpa menjelaskan tujuan dan mengemukakan dokumen yang diminta.

Jika melibatkan cukai taksiran

Penukaran nama pembayar cukai pintu biasanya perlu dibuat dengan Pihak Berkuasa Tempatan yang berkaitan selepas kedudukan pemilikan diselesaikan.

Tindakan Bagi Wang, Saham, Insurans atau Kenderaan

Bagi harta alih, kemukakan Borang F dan dokumen keputusan lain kepada agensi atau institusi yang memegang aset.

Contohnya:

• bank bagi wang simpanan;
• institusi pelaburan bagi unit amanah atau saham;
• syarikat insurans atau takaful;
• JPJ bagi kenderaan; atau
• agensi lain mengikut jenis harta.

Setiap institusi boleh mempunyai senarai dokumen dan tatacara sendiri. Sebelum hadir, sahkan:

1. sama ada dokumen asal, salinan diperakui atau salinan biasa diperlukan;
2. siapa yang perlu hadir;
3. borang institusi yang perlu diisi;
4. bukti akaun atau pemilikan yang diperlukan;
5. sama ada Borang E atau Borang T turut perlu dikemukakan; dan
6. cara wang atau aset akan dipindahkan.

Untuk langkah pelaksanaan yang lebih terperinci mengikut jenis aset, baca tindakan selepas Perintah Pembahagian pusaka kecil.

Kesilapan Biasa Semasa Membaca Borang F

Menganggap Borang F ialah borang permohonan

Borang F dikeluarkan selepas keputusan, bukan borang yang waris isi untuk memulakan kes.

Menyamakan pemohon dengan pentadbir

Orang yang memfailkan permohonan tidak semestinya orang yang dilantik.

Menganggap pentadbir ialah pemilik

Nama pentadbir menunjukkan kuasa mengurus. Hak menerima harta perlu dibaca daripada keseluruhan keputusan dan undang-undang yang berkaitan.

Membaca muka pertama sahaja

Jadual harta, nilai, liabiliti dan perintah lain boleh berada pada halaman seterusnya.

Tidak membaca batas kuasa

Pelantikan pentadbir tidak semestinya memberi kuasa menjual atau membahagi mengikut kehendak sendiri.

Mengabaikan kesilapan pada nama atau harta

Kesilapan kecil pada nombor hak milik, nama atau bahagian pemilikan boleh menghalang pendaftaran.

Menyangka rekod berubah secara automatik

Borang F yang tersimpan di rumah tidak menukar nama pada geran, akaun bank atau rekod kenderaan. Dokumen mesti dilaksanakan di agensi berkaitan.

Tidak menyimpan satu set salinan

Simpan salinan lengkap sebelum menyerahkan dokumen asal atau salinan diperakui kepada mana-mana pihak.

Pengalaman Tuan Hanaffi: Bezakan Nama Pentadbir Dengan Nama Penerima

Daripada pengalaman saya membantu waris memahami urusan pusaka, antara kekeliruan yang paling kerap berlaku ialah apabila keluarga hanya melihat nama pada muka hadapan Borang F.

Apabila satu nama tercatat sebagai pentadbir, ada yang terus berkata, “Tanah ini sudah jadi milik dia.” Sebenarnya, nama itu perlu dibaca bersama fungsi pelantikan, jadual harta, Perintah Pembahagian dan arahan lain.

Saya biasanya mencadangkan waris membuat satu senarai mudah dengan tiga lajur:

Apa yang tertulis	Harta yang terlibat	Tindakan atau agensi
Nama dan kuasa pentadbir	Tanah, wang atau aset tertentu	Pejabat Tanah, bank atau institusi
Nama penerima dan bahagian	Seperti dalam perintah atau jadual	Pendaftaran atau pengeluaran
Syarat atau batas kuasa	Contohnya jualan atau pembayaran hutang	Semak sama ada perintah tambahan diperlukan

Kaedah ini membantu keluarga membezakan tugas pentadbir daripada hak penerima. Ia juga mengurangkan risiko satu dokumen digunakan untuk tujuan yang tidak pernah diperintahkan.

Apa Perlu Dibuat Jika Ada Kesilapan Pada Borang F?

Hubungi Unit Pembahagian Pusaka yang mengeluarkan dokumen dengan segera. Sediakan:

• salinan Borang F lengkap;
• nombor guaman pembahagian;
• dokumen yang menunjukkan butiran sebenar;
• penerangan ringkas tentang kesilapan; dan
• maklumat hubungan pentadbir atau pemohon.

Jangan memadam, menulis semula atau membetulkan dokumen dengan tangan sendiri.

Jika masalahnya bukan kesilapan taip tetapi melibatkan pertukaran pentadbir, harta tertinggal, pembatalan surat kuasa atau keputusan lanjut, keadaan itu mungkin memerlukan permohonan berikutnya. Rujuk fungsi Borang P pusaka kecil dan sahkan tindakan dengan pejabat yang mengendalikan kes.

Soalan Lazim Borang F Pusaka Kecil

Adakah Borang F sama dengan Perintah Pembahagian?

Tidak tepat untuk menyamakan kedua-duanya. Panduan JKPTG menyebut Borang F sebagai Surat Kuasa Mentadbir, manakala Borang E dan Borang T ialah Perintah Pembahagian. Sesuatu kes boleh mempunyai lebih daripada satu dokumen.

Di mana boleh mendapatkan Borang F pusaka kecil PDF?

Borang F sebenar dikeluarkan bagi kes pusaka selepas keputusan dibuat. PDF contoh di internet tidak boleh menggantikan dokumen rasmi atau memberikan kuasa kepada pentadbir.

Adakah pentadbir dalam Borang F menjadi pemilik semua harta?

Tidak. Pentadbir menerima kuasa untuk menguruskan pusaka dalam skop yang diberikan. Hak milik dan bahagian penerima perlu ditentukan berdasarkan keseluruhan perintah serta dokumen berkaitan.

Adakah semua waris dan bahagian mereka ada dalam Borang F?

Tidak semestinya pada muka utama Borang F. Semak Perintah Pembahagian, jadual harta dan dokumen lain yang dikeluarkan bersama.

Bolehkah Borang F digunakan di bank, Pejabat Tanah atau untuk menjual tanah?

Borang F boleh digunakan sebagai dokumen kuasa bagi harta yang berkaitan. Namun, institusi akan menyemak skop kuasa, aset yang disenaraikan dan dokumen tambahan. Jangan anggap penjualan dibenarkan secara automatik. Jika kuasa menjual tidak dinyatakan, dapatkan arahan atau perintah yang sesuai sebelum membuat komitmen jualan.

Apa berlaku jika pentadbir meninggal dunia atau tidak dapat meneruskan tugas?

Waris tidak boleh menukar pentadbir melalui persetujuan keluarga sahaja. Pelantikan baharu atau keputusan lanjut mungkin memerlukan permohonan berikutnya dan dokumen sokongan.

Kesimpulan

Borang F pusaka kecil bukan sekadar kertas yang membolehkan seorang waris mengambil harta. Ia ialah Surat Kuasa Mentadbir yang perlu dibaca bersama jadual harta, batas kuasa dan apa-apa Perintah Pembahagian yang dikeluarkan.

Sebelum bertindak, pastikan:

• nama dan butiran dokumen tepat;
• pentadbir memahami tanggungjawabnya;
• semua halaman serta lampiran diperiksa;
• harta yang hendak diuruskan memang disenaraikan;
• kuasa menjual atau membahagi tidak dibuat andaian; dan
• dokumen dikemukakan kepada agensi yang betul.

Perintah yang sudah diterima masih perlu dilaksanakan. Jangan biarkan Borang F tersimpan sehingga pentadbir, waris atau dokumen pula hilang dan urusan menjadi lebih rumit.

Borang F Sudah Diterima Tetapi Masih Tidak Jelas?

Jika anda masih keliru tentang nama pentadbir, harta yang disenaraikan, batas kuasa atau tindakan yang perlu dibuat di Pejabat Tanah dan institusi, hubungi Hanaffi untuk mendapatkan gambaran awal berdasarkan dokumen yang anda terima.

Penafian

Artikel ini disediakan untuk pendidikan dan penerangan umum. Kandungan surat kuasa, prosedur, dokumen sokongan dan keperluan agensi boleh berubah atau berbeza mengikut fakta kes. Semak arahan semasa dengan JKPTG, Pejabat Pembahagian Pusaka, Pejabat Tanah atau institusi berkaitan sebelum mengambil tindakan.

Maklumat disemak: 4 Ogos 2026.